Komu biją nasze dzwony...?
- poniedziałek, 04, maj 2020 14:50
- Andrzej Pilipiuk
Cztery dzwony - dzieło malarza Aleksandra Borawskiego zostały przygotowane w 1921-1925 dla projektowanej świątyni Opatrzności Bożej. Sybolizowały martyrologię naszego narodu, zrywy niepodległościowe, honor oręża oraz odzyskanie woloności.




zdjęcia pochodzą z przedwojennnego czaopisma katolickiego "wiara i czyn"
Ich odlanie wymagało najwyższych umiejętności ludwiarskich - albowiem rzeżby na powierzchni a nawet czy namiar liter i ornamentów łatwo psują dźwięk. W 1939 roku trafiły na wystawę światową do USA. Eksponowano je w polskim pawilonie. Wrócić przed wybuchem wojny już nie zdążyły...
Z tego co wyrzebałem dwa z dzwony nadal istnieją - po likwidacji polskiego pawilonu komisarz wystawy za zgodą Ambasady(!!!) wyprzedał zgromadzone tam eksponaty. Dziesiątki wyjatkowych dzieł sztuki zlicytowano za grosze. Część z nich kupiła emigracja i polskie intytucje kulturalne w USA. Los większości jest obecnie nieznany.
Do Polski powrócił tylko jeden z dzwonów. Filmowiec Jerzy Stanisław Starczewki w 1940 roku zakupił Dzwon Poległych a w 1948 wysłał do do Polski - w darze dla warszawskiego kościoła Karmelitów (czyby ten przy ul. Racławickiej?)
https://www.pepe-tv.eu/wyjatkowa-pamiatka-z-przeszlosci/
*
Dzwon Wyzwolena trafił do parafii w Stamford - pod opiekę ówczesnego proboszcza - Polaka.
http://dziennik.com/publicystyka/kultura/zapomniane-skarby-polskiego-pawilonu/
Losy pozostałych są obecnie nieznane.
Artysta który je zaprojektował zmarł podczas wojny w przytułku...
*
Inny dzwon pięknie dekorowany przez Aleksandra Borawskiego odnalazł się niedawno w Mińsku na Białorusi.
https://pl.linkfang.org/wiki/Garnizon_w_Helenowie
https://belsat.eu/pl/news/w-minsku-zdemontowano-tajemniczy-polski-dzwon/







